Mardin'de asırlık zeytinlerin geni, tarihi manastırın bahçesinde korunuyor

Tarihi Deyrulzafaran Manastırı bahçesinde yürütülen "Zeytin Gen Bahçesi Projesi" ile Güneydoğu Anadolu Bölgesi'nde yetiştirilen 25 çeşit zeytinin üretiminin yaygınlaştırılması hedefleniyor

Genel 07.11.2022, 12:07 07.11.2022, 15:02
Mardin'de asırlık zeytinlerin geni, tarihi manastırın bahçesinde korunuyor

MARDİN (AA) - HALİL İBRAHİM SİNCAR - Mardin'deki tarihi Deyrulzafaran Manastırı bahçesinde uygulanan proje ile asırlık zeytinlerin üretimi yapılarak, geni korunuyor.

Yaklaşık 15 yıldır zeytin üretimi yapılan Deyrulzafaran Manastırı'nın bahçesinde, Harran Üniversitesi ile Güneydoğu Anadolu Projesi Bölge Kalkınma İdaresi Başkanlığı iş birliği ve Mardin Valiliğinin destekleriyle 4 yıldır "Zeytin Gen Bahçesi Projesi" uygulanıyor.

Kent merkezine 4 kilometre uzaklıkta yer alan, 5. yüzyıldan başlayarak farklı zamanlarda yapılan eklentilerle bugünkü haline 18. yüzyılda kavuşan Deyrulzafaran Manastırı bahçesinde proje kapsamında "Gen Bahçesi" kuruldu.

Tarihi yapının bahçesinde, Mardin'e özgü başta "halhal", "mavi", "zoncuk", "melkabazi" ve "belloti"nin de aralarında bulunduğu, bölge illerindeki 25 çeşit zeytinin üretimi yapılıyor.

Hasat edilen zeytinler, sofralık ve zeytinyağı için ayrılıyor. Soğuk sıkımla elde edilen zeytinyağı, manastırın adını taşıyan "Dzafaran" markasıyla satışa sunulurken, bir kısmı ise dini ritüellerde kullanılmak üzere çevredeki kilise ve manastırlara gönderiliyor.

- "Talepte her yıl artan bir ivmeye sahibiz"

Deyrulzafaran Manastırı'nda görevli ziraat mühendisi İshak Bayyiğit, AA muhabirine, tarihi manastırın, ekonomik yeterliliğini sağlaması için tarımsal faaliyetlere de ev sahipliği yaptığını söyledi.

Manastır sınırlarında son 10 yıldır daha profesyonel anlamda yetiştiricilik yapıldığını ifade eden Bayyiğit, "Manastır içerisinde yaklaşık 750 dönüm bahçe söz konusu. 300 dönümde zeytin üretiliyor. 300 dönümde badem, geri kalanda ise üzüm ve nar yetiştiriliyor. Zeytinde bir sene var bir sene yok yılı. Şu anda kuraklığın da etkisiyle ürünlerde bir miktar düşüş olduğunu gözlemliyoruz. Geçen yıl yaklaşık 100 ton almıştık, bu yıl da 70 ton civarında ürün beklentimiz var." dedi.

Bayyiğit, hasat edilen zeytinlerin bir kısmının Derik ilçesinde 25 derecede soğuk sıkımla zeytinyağına dönüştürüldüğünü, bir kısmının ise sofralık olarak değerlendirildiğini dile getirdi.

Elde edilen ürünlerin bir kısmını gelen turistler için satışa sunduklarını belirten Bayyiğit, yoğun talep ve verimin artmasıyla yurt dışına da açılmayı planladıklarını kaydetti.

Bayyiğit, "Talepte her yıl artan bir ivmeye sahibiz. Miktardaki artış dışarıya açılmamızı sağlayacak." ifadelerini kullandı.

- "Yerel zeytin kaynaklarını burada koruma altına alıyoruz"

Manastır bahçesinde 4 yıl önce "Gen Bahçesi" kurulduğunu anlatan Bayyiğit, zeytin üretiminin sürdüğünü söyledi.

Bayyiğit, "Bölgemizin yerel zeytin kaynaklarını burada koruma altına alıyoruz. İlerleyen yıllarda elde edeceğimiz sürgünleri, çeşitleri, üreticilerle paylaşıp, bölgemizde bir anlamda yerel zeytin çeşitlerini de yaygınlaştırmayı istiyoruz. Hem çeşidimizi artırma anlamında hem de bölgede tesis edilecek zeytin bahçelerinde bu çeşitlerin var olması için gerekli hazırlıklarımızı yapıyoruz." diye konuştu.

İklim değişikliğine de dikkati çeken Bayyiğit, yerel ürünleri koruyarak, geçmişten devraldıkları mirası geleceğe aktarmak istediklerini belirtti.

Bayyiğit, şöyle devam etti:

"Küresel ısınmanın getirmiş olduğu iklimsel çeşitlilik, verim ve kaliteyi ciddi anlamda düşürüyor ama yerel çeşitler bu tür iklimsel değişimlere karşı bir dayanım oluşturuyor ve dolayısıyla üreticilerin kendi yerel çeşitleriyle tesis ve bahçe kurmaları iklim değişimine karşı mücadelede onlara büyük bir avantaj sağlayacaktır. Dışarıdan başka çeşitlerin getirilmesi iklim değişikliğine karşı verim ve kalitede ciddi kayıplara neden olacaktır. İklim değişikliğine karşı bölgemizin yerel çeşitleri koruma altına alıp, kendi çeşitlerimizle yola devam edip, verim ve kaliteyi de korumuş oluyoruz."

Manastır bahçesinde zeytin hasadı yapan işçilerden Fatma Sakı, sabah saatlerinden itibaren zeytin topladıklarını belirterek, üretilen zeytinlerin kaliteli ve lezzetli olduğunu söyledi.

Yorumlar (0)
Yorum yapabilmek için lütfen üye girişi yapınız!
Günün Anketi Tümü
Midyatgazete.com'un En Çok Hangi Hizmetinden Faydalanıyorsunuz?
Namaz Vakti 29 Kasım 2022
İmsak
Güneş
Öğle
İkindi
Akşam
Yatsı
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Fenerbahçe 13 29
2. Galatasaray 13 27
3. Adana Demirspor 13 24
4. Konyaspor 14 24
5. Başakşehir 13 24
6. Kayserispor 14 23
7. Trabzonspor 13 23
8. Beşiktaş 13 22
9. Alanyaspor 14 17
10. Gaziantep FK 13 16
11. Antalyaspor 12 16
12. Giresunspor 13 15
13. Kasımpaşa 13 15
14. Hatayspor 13 14
15. Karagümrük 13 13
16. Ankaragücü 13 13
17. Sivasspor 14 11
18. İstanbulspor 13 8
19. Ümraniye 13 7
Takımlar O P
1. Eyüpspor 15 34
2. Rizespor 14 25
3. Pendikspor 14 25
4. Keçiörengücü 14 25
5. Boluspor 14 25
6. Samsunspor 14 24
7. Manisa FK 14 23
8. Bodrumspor 14 22
9. Bandırmaspor 14 21
10. Sakaryaspor 15 19
11. Altay 14 18
12. Adanaspor 14 17
13. Göztepe 13 17
14. Tuzlaspor 14 16
15. Erzurumspor 14 14
16. Altınordu 14 12
17. Ö.K Yeni Malatya 15 11
18. Gençlerbirliği 14 7
19. Denizlispor 14 6
Takımlar O P
1. Arsenal 14 37
2. M.City 14 32
3. Newcastle 15 30
4. Tottenham 15 29
5. M. United 14 26
6. Liverpool 14 22
7. Brighton 14 21
8. Chelsea 14 21
9. Fulham 15 19
10. Brentford 15 19
11. Crystal Palace 14 19
12. Aston Villa 15 18
13. Leicester City 15 17
14. Bournemouth 15 16
15. Leeds United 14 15
16. West Ham United 15 14
17. Everton 15 14
18. Nottingham Forest 15 13
19. Southampton 15 12
20. Wolves 15 10
Takımlar O P
1. Barcelona 14 37
2. Real Madrid 14 35
3. Real Sociedad 14 26
4. Athletic Bilbao 14 24
5. Atletico Madrid 14 24
6. Real Betis 14 24
7. Osasuna 14 23
8. Rayo Vallecano 14 22
9. Villarreal 14 21
10. Valencia 14 19
11. Mallorca 14 19
12. Real Valladolid 14 17
13. Girona 14 16
14. Almeria 14 16
15. Getafe 14 14
16. Espanyol 14 12
17. Celta Vigo 14 12
18. Sevilla 14 11
19. Cadiz 14 11
20. Elche 14 4
Günün Karikatürü Tümü