Mardin'de asırlık zeytinlerin geni, tarihi manastırın bahçesinde korunuyor

Tarihi Deyrulzafaran Manastırı bahçesinde yürütülen "Zeytin Gen Bahçesi Projesi" ile Güneydoğu Anadolu Bölgesi'nde yetiştirilen 25 çeşit zeytinin üretiminin yaygınlaştırılması hedefleniyor

Genel 07.11.2022, 12:07 07.11.2022, 15:02
Mardin'de asırlık zeytinlerin geni, tarihi manastırın bahçesinde korunuyor

MARDİN (AA) - HALİL İBRAHİM SİNCAR - Mardin'deki tarihi Deyrulzafaran Manastırı bahçesinde uygulanan proje ile asırlık zeytinlerin üretimi yapılarak, geni korunuyor.

Yaklaşık 15 yıldır zeytin üretimi yapılan Deyrulzafaran Manastırı'nın bahçesinde, Harran Üniversitesi ile Güneydoğu Anadolu Projesi Bölge Kalkınma İdaresi Başkanlığı iş birliği ve Mardin Valiliğinin destekleriyle 4 yıldır "Zeytin Gen Bahçesi Projesi" uygulanıyor.

Kent merkezine 4 kilometre uzaklıkta yer alan, 5. yüzyıldan başlayarak farklı zamanlarda yapılan eklentilerle bugünkü haline 18. yüzyılda kavuşan Deyrulzafaran Manastırı bahçesinde proje kapsamında "Gen Bahçesi" kuruldu.

Tarihi yapının bahçesinde, Mardin'e özgü başta "halhal", "mavi", "zoncuk", "melkabazi" ve "belloti"nin de aralarında bulunduğu, bölge illerindeki 25 çeşit zeytinin üretimi yapılıyor.

Hasat edilen zeytinler, sofralık ve zeytinyağı için ayrılıyor. Soğuk sıkımla elde edilen zeytinyağı, manastırın adını taşıyan "Dzafaran" markasıyla satışa sunulurken, bir kısmı ise dini ritüellerde kullanılmak üzere çevredeki kilise ve manastırlara gönderiliyor.

- "Talepte her yıl artan bir ivmeye sahibiz"

Deyrulzafaran Manastırı'nda görevli ziraat mühendisi İshak Bayyiğit, AA muhabirine, tarihi manastırın, ekonomik yeterliliğini sağlaması için tarımsal faaliyetlere de ev sahipliği yaptığını söyledi.

Manastır sınırlarında son 10 yıldır daha profesyonel anlamda yetiştiricilik yapıldığını ifade eden Bayyiğit, "Manastır içerisinde yaklaşık 750 dönüm bahçe söz konusu. 300 dönümde zeytin üretiliyor. 300 dönümde badem, geri kalanda ise üzüm ve nar yetiştiriliyor. Zeytinde bir sene var bir sene yok yılı. Şu anda kuraklığın da etkisiyle ürünlerde bir miktar düşüş olduğunu gözlemliyoruz. Geçen yıl yaklaşık 100 ton almıştık, bu yıl da 70 ton civarında ürün beklentimiz var." dedi.

Bayyiğit, hasat edilen zeytinlerin bir kısmının Derik ilçesinde 25 derecede soğuk sıkımla zeytinyağına dönüştürüldüğünü, bir kısmının ise sofralık olarak değerlendirildiğini dile getirdi.

Elde edilen ürünlerin bir kısmını gelen turistler için satışa sunduklarını belirten Bayyiğit, yoğun talep ve verimin artmasıyla yurt dışına da açılmayı planladıklarını kaydetti.

Bayyiğit, "Talepte her yıl artan bir ivmeye sahibiz. Miktardaki artış dışarıya açılmamızı sağlayacak." ifadelerini kullandı.

- "Yerel zeytin kaynaklarını burada koruma altına alıyoruz"

Manastır bahçesinde 4 yıl önce "Gen Bahçesi" kurulduğunu anlatan Bayyiğit, zeytin üretiminin sürdüğünü söyledi.

Bayyiğit, "Bölgemizin yerel zeytin kaynaklarını burada koruma altına alıyoruz. İlerleyen yıllarda elde edeceğimiz sürgünleri, çeşitleri, üreticilerle paylaşıp, bölgemizde bir anlamda yerel zeytin çeşitlerini de yaygınlaştırmayı istiyoruz. Hem çeşidimizi artırma anlamında hem de bölgede tesis edilecek zeytin bahçelerinde bu çeşitlerin var olması için gerekli hazırlıklarımızı yapıyoruz." diye konuştu.

İklim değişikliğine de dikkati çeken Bayyiğit, yerel ürünleri koruyarak, geçmişten devraldıkları mirası geleceğe aktarmak istediklerini belirtti.

Bayyiğit, şöyle devam etti:

"Küresel ısınmanın getirmiş olduğu iklimsel çeşitlilik, verim ve kaliteyi ciddi anlamda düşürüyor ama yerel çeşitler bu tür iklimsel değişimlere karşı bir dayanım oluşturuyor ve dolayısıyla üreticilerin kendi yerel çeşitleriyle tesis ve bahçe kurmaları iklim değişimine karşı mücadelede onlara büyük bir avantaj sağlayacaktır. Dışarıdan başka çeşitlerin getirilmesi iklim değişikliğine karşı verim ve kalitede ciddi kayıplara neden olacaktır. İklim değişikliğine karşı bölgemizin yerel çeşitleri koruma altına alıp, kendi çeşitlerimizle yola devam edip, verim ve kaliteyi de korumuş oluyoruz."

Manastır bahçesinde zeytin hasadı yapan işçilerden Fatma Sakı, sabah saatlerinden itibaren zeytin topladıklarını belirterek, üretilen zeytinlerin kaliteli ve lezzetli olduğunu söyledi.

Yorumlar (0)
Yorum yapabilmek için lütfen üye girişi yapınız!
11
açık
Günün Anketi Tümü
Midyatgazete.com'un En Çok Hangi Hizmetinden Faydalanıyorsunuz?
Namaz Vakti 04 Mart 2024
İmsak
Güneş
Öğle
İkindi
Akşam
Yatsı
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Galatasaray 28 75
2. Fenerbahçe 28 73
3. Trabzonspor 27 46
4. Beşiktaş 28 46
5. Kasımpasa 28 40
6. Başakşehir 28 39
7. Rizespor 28 39
8. Sivasspor 28 38
9. A.Demirspor 28 35
10. Antalyaspor 27 35
11. Kayserispor 28 35
12. Samsunspor 28 33
13. Konyaspor 28 31
14. Ankaragücü 28 30
15. Alanyaspor 27 30
16. Karagümrük 28 29
17. Hatayspor 28 29
18. Gaziantep FK 27 28
19. Pendikspor 28 26
20. İstanbulspor 28 13
Takımlar O P
1. Eyüpspor 25 61
2. Göztepe 25 52
3. Kocaelispor 25 45
4. Sakaryaspor 25 43
5. Bodrumspor 25 42
6. Bandırmaspor 25 40
7. Ahlatçı Çorum FK 25 39
8. Boluspor 25 39
9. Gençlerbirliği 25 34
10. Erzurumspor 25 31
11. Keçiörengücü 25 31
12. Ümraniye 25 30
13. Manisa FK 25 28
14. Adanaspor 25 26
15. Şanlıurfaspor 25 24
16. Tuzlaspor 25 24
17. Altay 25 15
18. Giresunspor 25 7
Takımlar O P
1. Liverpool 27 63
2. M.City 27 62
3. Arsenal 26 58
4. Aston Villa 27 55
5. Tottenham 26 50
6. M. United 27 44
7. West Ham United 27 42
8. Newcastle 27 40
9. Brighton 27 39
10. Wolves 27 38
11. Chelsea 26 36
12. Fulham 27 35
13. Bournemouth 26 31
14. Crystal Palace 27 28
15. Brentford 27 26
16. Everton 27 25
17. Nottingham Forest 27 24
18. Luton Town 26 20
19. Burnley 27 13
20. Sheffield United 26 13
Takımlar O P
1. Real Madrid 27 66
2. Girona 27 59
3. Barcelona 27 58
4. Atletico Madrid 27 55
5. Athletic Bilbao 27 50
6. Real Betis 27 42
7. Real Sociedad 27 40
8. Las Palmas 27 37
9. Valencia 26 37
10. Getafe 27 35
11. Osasuna 26 33
12. Villarreal 27 32
13. Deportivo Alaves 26 29
14. Sevilla 27 27
15. Mallorca 27 27
16. Rayo Vallecano 27 26
17. Celta Vigo 27 24
18. Cadiz 27 19
19. Granada 26 14
20. Almeria 27 9
Günün Karikatürü Tümü